آتش موسی عیان از سینه سیناستی
یا که زرّین بارگاهِ بضعه موساستی

بضعه موسی بن جعفر فاطمه کز روی قدر
خاک درگاهش عبیر طره حوراستی

نوگلی رنگین ز طرف گلشن یاسین بود
آیتی روشن ز صدر نامه طاهاستی

پرتوی از آفتاب اصطفای مصطفی 
زهره ای از آسمان عصمت زهراستی

شهر غرق در شور، شکفتن گلی از گلستان اهل‌بیت پیامبر صلی‌الله‌علیه‌و‌آله‌وسلم را انتظار می‌کشید و خانه حضرت موسی بن جعفر علیهماالسلام خود را آماده ضیافت تولّدی بزرگ می‌دید. به ناگاه، فضا از عطر حضور پر شد؛ انتظار به پایان رسید؛ لبخندها شکفت و نوزادی زیبا به ناز دیده باز گشود. پدر که لبخند را هدیه حضور کودک خود کرده بود، نام او را به یادِ مادر خویش فاطمه نهاد.

حضرت فاطمه معصومه علیهاالسلام در روز اول ماه ذی‌القعده سال 173 قمری در شهر مدینه دیده به جهان گشوند. پدر آن حضرت امام هفتم شیعیان، حضرت موسی بن جعفر علیهماالسلام هستند. برطبق شواهد تاریخی، مادر حضرت معصومه علیهاالسلام همان مادر حضرت رضا علیه‌السلام و زنی پاک و با ایمان بوده‌اند. برای ایشان نام‌هایی چون خیزران، ام البنین و نجمه روایت شده است؛ اما پس از ولادت امام رضا علیه‌السلام امام کاظم علیه‌السلام ایشان را «طاهره» نامیدند.

حضرت فاطمه معصومه علیهاالسلام در شرافت و کرامت نفس، مقامی به بلندای آسمانها دارند. ایشان حیات خویش را وامدارِ پدری هستند که سرچشمه فیض الهی و استمرار سلسله نور پیامبری بوده‌اند. ایشان از زلال محبت مادری پاک و با ایمان سیراب گشته و در جوار شکوه عظمت روح برادری چون
امام رضا علیه‌السلام بالیده و دامن پر مهرشان مأمن محبت به فرزند برادری بوده که لیاقت مدال پرافتخار وصایت خداوندی را داشته‌اند. و این شکوهمندی و شرافت چه زیبا در زیارتنامه‌شان تجلّی یافته: «السلامُ عَلَیکِ یا بِنتَ رسولِ الله ،...السلامُ علیکِ یا بنتَ ولیِّ الله ، السلام علیکِ یا اُخْتَ ولیِّ الله ، السلامُ علیکِ یا عمّةَ ولیِّ الله».

در تعالیم آسمانی، به ویژه در قرآن، از بانوان بزرگ و کاملی سخن رفته که خداوند مقام بلندشان را ستوده است. در فرهنگ شکوهمند اسلام نیز از بانوانی سخن به میان آمده است که با تعالی روح و کسب کمالات معنوی، این ظرفیت را یافته‌اند که بیش از دیگران فروغ جاویدان و نور الهی ولایت را دریافت کنند. حضرت زینب و حضرت فاطمه معصومه علیهماالسلام، مصداق روشن این بانوانند؛ بانوانی که ستایش امامان معصوم علیهم‌السلام را برانگیخته‌ و گاه رتبه‌ای بلند، نزدیک به معصومان یافته‌اند.

اوج تقوا و طهارتِ روحِ آن بانو چنان بود که ایشان را معصومه نامیدند. این نشان افتخار از سوی امام رضا علیه‌السلام به ایشان عطا شد و بیانگر اوج قداست و طهارتِ نفسِ این بانوی آسمانی است.

در میان اصحاب حدیث به شماری از بانوان با فضیلت بر می‌خوریم که نام خود را در زمره محدثان ثبت کرده‌اند. از جمله عناوینی که بلندی مرتبه علم و آشنایی کریمه اهل‌بیت، حضرت فاطمه معصومه علیهاالسلام ، را با معارف بلند اسلامی نشان می‌دهد، محدثه بودن آن حضرت است. بزرگان علم حدیث، روایات بسیار از آن حضرت نقل کرده‌اند. روایاتی که از این بانوی بزرگ نقل شده به دلیل شخصیت والایشان مورد توجه محدثان شیعه و سنی قرار گرفته‌است.

وقتی شیعیان از راهی دور به قصد دیدار مولایشان آمده بودند، خستگی در تن هایشان باقی ماند؛ چون شنیدند که سرورشان موسی بن جعفر علیه السلام به سفر رفته اند. پرسش‌هایی که داشتند بر کاغذی نوشته به فاطمه معصومه علیهاالسلام دختر گرامی آن مولا سپردند. فردا روز که به عزم بازگشت به وطن و خداحافظی، بار دیگر به منزل امامشان آمدند، آن حضرت هنوز از مسافرت برنگشته بودند، اما حضرت معصومه علیهاالسلام پاسخ سوالات را نوشته و به آنها دادند. آنان شادمان مدینه را ترک کردند. در اثنای راه، حضرت موسی بن جعفر علیه السلام را دیدند و همه ماجرا را برایشان باز گفتند. حضرت چون پاسخ پرسش‌ها را دیدند، شادمان تبسمی نمودند و سه بار فرمودند: «پدر به فدای چنین دختری باد.»

در روایات تنها در مواردی بسیار نادر برای امامزاده‌ای زیارت نامه‌ای خاص رسیده است. اما برای حضرت معصومه علیهاالسلام از برادر بزرگوارشان امام رضا علیه‌السلام زیارت نامه‌ای وارد شده است. از این رو علما و فرهیختگان مذهب حضرت معصومه را چون دیگر امامان زیارت می‌کنند و با ایشان به گفت و گو می‌ایستند و از روح بزرگشان یاری می‌طلبند و این خود والاییِ مقام و منزلت این بانو را می رساند.

میلاد سراسر نور حضرت فاطمه معصومه علیهاالسلام ، گلِ زیبای مهر محمدی صلی‌الله‌علیه‌وآله، زینت شاخسار ولایت، نجمه آسمان امامت، کریمه اهل بیت علیهم‌السلام، آسیهِ صداقت‌ها، مریم پاکی‌ها، خدیجه مهربانی‌ها و فاطمه خوبی‌ها بر شیفتگان و رهروان راهشان تهنیت باد.